Fegiye Teyran

2011-07-01 15:50:00

Kürt Yazarlar   Feqiyê Teyran, Hayatı efsanelerden örülmüş bir şair Feqiyê Teyran, tabiatın anlatıcısıdır da Bu yüzdendir ki ona kuşların sultanı, padişahı, kralı denmez de öğrencisi denir Kuşlarla konuştuğu söylenir Onların dilinden onlara seslenmiş, onlara şiirler yazmış, onlarla kendini bir tutmuştur Feqiyê Teyran'ın 1560, 1561 veya 1563 yılında doğduğu söylenir Mükslüdür Yani bugünkü Türkçe adıyla Bahçesaraylıdır (Feqî yaşarken Kürtlerin yaşadığı şehirlerin ismi daha değiştirilmemişti) Büyük bir aileden yani mirlikten gelmesine rağmen her şeyi gerisinde bırakıp yollara düşer Mirliğe, beyliğe, ustalığa tamah etmez Birçok Kürt araştırmacısı gibi Yaşar Kemal de, Karıncanın Su İçtiği'nde onun efsanevi bir kuşu görebilmek, onunla konuşabilmek için varını yoğunu geride bırakıp yollara düştüğünü söyler Feqîyê Teyran aslında bu kuş vesilesiyle kendi izini sürmekte, kendini aramaktadır Coğrafyalar arasında yaptığı yolculuklar onun kendi benliğini keşfetmesine neden olmuştur Bu yüzdendir ki ona, 'gezgin öğrenci' anlamına gelen Feqiyê Gerok da denmiştir Feqiyê Teyran sadece bir şair değil aynı zamanda hatırı sayılır bir filozoftur da ve bu yönünü her bir şiirine usul usul yedirmiştir Asıl ismi Muhammed olmasına rağmen birçok mahlasla birlikte zaman içinde sadece feqiyê Teyran'ı kullanır olmuştur Bazı mahlaslarını şöyle sıralayabiliriz: Mim, Hê, Mîr Mehemed, Feqiyê Gerok, Feqiyê Hêşetî, Mîr Mih ve Mihemed Büyük Kürt tasavvufçusu Melayê Cizîrî'yle aynı dönemde yaşamış, onun öğrencisi olmuş, birbirlerine şiirler okumuş, atışmalar yapılmış ve hatta o şiirleri ... Devamı

Fegiye Teyran Kimdir?

2011-07-01 15:44:00

  Kürt Filozof Ozan Deniz Sarıtop Sözleri   FEQÎYÊ TEYRAN Feqıyê Teyran Kürt edebiyat tarihinde önemli bir yere sahiptir. Diğer bütün eski Kürt Şairleri gibi bir İslam bilgini olan Feqıyê Teyran İslami bir aile içinde büyümüş, İslam’ı hakkıyla yaşamış bir şairdir. O’nun doğum yılı üzerine araştırmacılar birçok şey söylemişlerdir. Kendi şiirlerinde belirtildiğine göre Hicri 971’de dünyaya gelmiştir. Miladi takvime göre ise 1561veya 1563’tür. Mîm û Hê 70 felek çûn Ji hîcretê dewran gelek çûn Sal 1041 çûn Ev xezel anî diyare Şiirinde bu şiiri yazdığında yetmiş yaşında olduğunu ve hicretin üzerinden de 1041 yıl geçtiğini belirtiyor. Feqıyê Teyran Hakkari’nin Muks Köyü’nde doğmuştur. Muks veya Miks şimdi Van’ın Bahçesaray ilçesine bağlıdır. Feqıyê Teyran’ın asıl ismi dörtlükte de belirttiği gibi Muhammed’tir. Feqi bir şiirinde kendi ismini “MİR MIHÊ” bırakmıştır. Soylu bir ailenin çocuğudur. Dedeleri Osmanlı devletinden “MİRLİK” ünvanını almışlardır. Teyran lakabı hakkında şöyle bir rivayet anlatılır. Feqıye Teyran Cizre’ye giderken yolda bir papaza rastlar ve onunla arkadaş olur. Bir müddet yürürler yorulunca bir ağacın gölgesinde dinlenmeye koyulurlar. O esnada iki kuş gelir ve ağacın üzerine konarlar. Kuşlar birbirleriyle konuşurken Feqi güler. Papaz Feqi’ye sorar: “Sen neden gülüyorsun?” Feqi: “Bu bizim adetimizdir, biz Feqiler öylesine güleriz” der. “ Papaz: “Elbette her gülmenin bir sebebi vardır, kişi sebepsiz yere gülmez” der. Feqi: “Evet dediğin gibidir, fak... Devamı